Hildes Lezing

17-01-2027

Een stille periode? Noord-Holland in de 5de eeuw

Tussen het einde van de Romeinse tijd en het begin van de middeleeuwen lijkt Noord-Holland opvallend stil. Archeologische vondsten uit de periode rond 350 tot 450 na Christus zijn schaars. Betekent dit dat het gebied tijdelijk onbewoond was? Of leefden er wel mensen, maar lieten zij minder sporen achter?

Archeologen proberen deze vragen te beantwoorden door niet alleen te kijken naar wat er wél is gevonden, maar ook naar wat ontbreekt. Door archeologische gegevens te combineren met kennis over het landschap ontstaat een nieuw beeld van deze periode. Misschien veranderde de manier van wonen en leven, of trokken mensen naar andere gebieden.

Wat kun je verwachten

Tijdens deze lezing onderzoekt archeoloog Rob van Eerden het zogenoemde bewoningshiaat van de vijfde eeuw. Hij laat zien wat we wel én niet weten over deze raadselachtige tijd en hoe stilte in het bodemarchief juist aanwijzingen kan geven voor veranderingen, migratie en aanpassing.

Wie is Hilde

Hilde is een van de mensfiguren in de vaste tentoonstelling. De reconstructie is gemaakt op basis van haar skelet, dat in de jaren 1995-1996 is gevonden bij opgravingen in Castricum. Ze leefde rond het jaar 400 en was een vrouw van ongeveer 25 jaar oud. Haar echte naam kennen we niet; ‘Hilde’ is een naam die archeologen haar later hebben gegeven, gebaseerd op namen uit die tijd.

Hilde groeide waarschijnlijk niet op in Noord-Holland, maar in een gebied dat nu in Duitsland ligt. Dat blijkt uit onderzoek naar haar botten. Ze werd op een opvallende manier begraven: apart van de andere doden, in een ondiepe kuil. In haar graf lagen glazen kralen van een ketting.

Haar skelet laat zien dat ze een niet genezen botbreuk in haar onderarm had, wat haar leven pijnlijk en moeilijk moet hebben gemaakt. Hoe ze is overleden, weten we niet. Op basis van haar schedel is een gezichtsreconstructie gemaakt. Het archeologiemuseum Huis van Hilde is naar haar vernoemd.

Over de spreker

Rob van Eerden is beleidsadviseur archeologie bij de Provincie Noord-Holland. Hij onderzoekt bewoning, landschapsgebruik en overgangsperiodes in het verleden, met speciale aandacht voor gebieden die in historische bronnen nauwelijks zichtbaar zijn. Van Eerden heeft veel ervaring met publiekslezingen en weet complexe archeologische vraagstukken helder en toegankelijk uit te leggen.

Hildes lezingen vinden elke derde zondag van de maand plaats. Ze bieden een vast moment om je te laten inspireren door archeologie, geschiedenis en nieuwe inzichten. Deze editie laat zien hoe moderne wetenschap nieuwe verhalen kan onthullen over het verre verleden.

Praktische informatie

Datum: zondag 15 januari 2027

Voor wie:Deze lezing is interessant voor iedereen die nieuwsgierig is naar archeologie en de vroege geschiedenis van Noord-Holland. Je ontdekt hoe archeologen omgaan met perioden waar bijna geen vondsten van zijn en hoe het landschap en kleine aanwijzingen toch een verhaal kunnen vertellen. De lezing is geschikt voor zowel geïnteresseerde beginners als bezoekers die zich graag verdiepen in het verleden van de regio.

Programma
11.00 uur: ontvangst met koffie, thee en taart
11.30 uur: start lezing
12.30 uur: einde

Kosten: € 7,50 per persoon (exclusief entree museum).
Aanmelden is verplicht en kan via de website.