30-10-2025

Datum: donderdag 30 oktober
Aanvang: 19:30 uur
Einde: circa 21:00 uur
Toegang: € 7,50
Reserveer hier je ticket 

Wil je voor de lezing de nieuwe tentoonstelling ‘Romeinen op de uitkijk’ en de rest van het museum bezoeken? Dan kan dat voor een gereduceerd tarief van € 6,- in plaats van € 10,-, of gratis op vertoon van je Museumkaart. Voor het museumbezoek hoef je niet te reserveren, voor de lezing wel.

Cultuurhistorie van het Oer-IJ-gebied

Door Jos Teeuwisse en Kees de Vré

Begin oktober van dit jaar verschijnt/is verschenen het derde themaboek over het Oer-IJ landschap dat gaat over de rijke cultuurhistorie. Eerder al verschenen ‘2000 jaar strijd in het Oer-IJ landschap’ en ‘Verrassende natuur van het Oer-IJ landschap’.

Het Oer-IJ-gebied kent een bewoningsgeschiedenis van meer dan 3500 jaar (in het boek staat dat de eerste tekenen van bewoning in de Oer-IJ regio al stammen van 3200 v. Chr.) en is een hotspot voor archeologie in Noord-Holland; denk aan de sporen van de aanwezigheid van Romeinen, de vondst van Hilde en de resten van middeleeuwse kerken en kastelen. Vanaf het jaar 1000 ging de mens steeds meer het landschap bepalen en dat leverde een heel gevarieerd gebied op van strak verkavelde veenweiden, het mondingsgebied van het Oer-IJ met z’n kronkelsloten en het natuurlijk ogende duinlandschap, waarvan meer door de mens is bepaald dan je op het eerste gezicht zou denken. Ook in de bebouwde omgeving vinden we een groot aantal monumenten die het behouden waard zijn. Een deel van de lezing gaat over de archeologie, de cultuurhistorie van het landschap en de gebouwde monumenten in het Oer-IJ gebied.

Een ander deel gaat over interviews die zijn gehouden met enkele deskundigen op het gebied van de cultuurhistorie en die ook in het boek zijn opgenomen. Zo vertelt prof. Auke v.d. Woud over de eeuwenoude relatie tussen stad en platteland in het algemeen en waar dat uiteindelijk toe heeft geleid, zoomt stedenbouwkundige ir. Miranda Reitsma specifiek in op de landschapshistorie van het Oer-IJ, en stelt prof. Thijs Weststeijn dat er in de nabije toekomst al harde keuzes moeten worden gemaakt als het gaat over erfgoed en klimaatverandering.

Kees de Vré, de hoofdauteur van dit boek, vertelt over zijn interviews met de drie deskundigen en Jos Teeuwisse, projectleider bij Stichting Oer-IJ, geeft een beeld van de belangrijkste cultuurhistorische waarden van het Oer-IJ landschap.                        

Jos Teeuwisse studeerde historische geografie aan de Universiteit van Amsterdam. Hij werkte onder andere als directeur van de Stichting Noord-Hollands Landschap en de Zoogdiervereniging. Twee decennia lang was hij penningmeester van Stichting Huis te Manpad in Heemstede en enkele jaren projectmedewerker voor het Restauratiefonds. Hij is mede oprichter van de Stichting Oer-IJ en was tot voor kort tien jaar actief als secretaris van deze organisatie.

Kees de Vré is journalist en politiek econoom. In zijn werkzame leven was hij redacteur van Trouw. Hij schreef met name over sociaal-economische en internationaal economische onderwerpen. Later legde hij zich toe op de voedseleconomie, voedselhistorie en duurzaamheid. Hierover publiceerde hij met chef Lars Charas het boek ‘Recipes for a healthy planet’. Voor Stichting Oer-IJ schreef hij het Kennisdocument Cultuurhistorie dat een belangrijke basis vormt voor het boek De Rijke Cultuurhistorie van het Oer-IJ landschap.