De buitenplaats Leeuwenplaats in de Beemster staat centraal in deze archeologische publicatie over rijkdom en representatie in de zeventiende eeuw. Archeologisch onderzoek onthult hoe dit verdwenen buitenverblijf was opgebouwd en gebruikt. Zo komt de weelde van de Beemster opnieuw in beeld.

Buitenplaatsen als statussymbool

De Beemster bood in de Gouden Eeuw ideale omstandigheden voor luxe buitenverblijven. Het strakke polderlandschap, de goede bereikbaarheid en de vruchtbare grond trokken welgestelde stadsbewoners aan. Zij gebruikten hun buitenplaatsen als zomerverblijf en als plek om gasten te ontvangen. De buitenplaats Leeuwenplaats hoorde bij deze wereld van comfort en representatie en nam daarin een prominente positie in.

De hofstede van Van der Straten

Archeologisch onderzoek langs de Rijperweg bracht resten aan het licht van een grote hofstede. Deze bleek te behoren tot de buitenplaats van de familie Van der Straten. De hofstede werd gebouwd tussen 1612 en 1622 en stond later bekend als Leeuwenplaats. Het complex groeide uit tot één van de grootste en belangrijkste buitens in de Beemster. Het hoofdgebouw had een indrukwekkende uitstraling en was voorzien van een toren, wat de hoge status van de bewoners onderstreepte.

Tuinarchitectuur en vermaak

Niet alleen het huis zelf maakte indruk, ook de tuin was bijzonder. Archeologen vonden sporen van een zorgvuldig aangelegde buitenruimte. Een opvallend element was een verhoogd plateau met zogenoemde bedriegertjes. Dit waterspel spoot onverwacht water omhoog en verraste bezoekers. Het plateau was al vóór 1646 aanwezig en laat zien hoe belangrijk vermaak en verrassing waren op een buitenplaats. De tuin fungeerde als decor voor ontmoetingen en sociale bijeenkomsten.

Archeologie als sleutel tot het verleden

Hoewel Leeuwenplaats bovengronds verdwenen is, brengen archeologische resten het verleden opnieuw tot leven. Funderingen, structuren en vondsten geven inzicht in de bouw, het gebruik en de uitstraling van de buitenplaats. Zo laat Weelde in de Beemster zien hoe archeologie helpt om verdwenen elitecultuur en landschapsgebruik te begrijpen.

Noord-Hollandse Archeologische Publicaties – 8

56 pagina’s | ISBN 978-94-92428-09-7 | 2018

Open hier de publicatie Weelde in de Beemster in PDF (34,6 MB)

Deze publicatie is in beperkte oplage in de museumwinkel van Huis van Hilde te verkrijgen en kost € 10,-

Zie ook de Leeuwenplaats in de collectie van het Archeologisch depot Noord-Holland